“HASPOLAT VE KİRACIKÖY GEÇİŞ NOKTALARI GENEL SEKRETER’LE ÜÇLÜ GÖRÜŞMEYE BIRAKILDI”
Fileleftheros üzerinde çok konuşulan Haspolat ve Kiracıköy-Gaziler-Eylence geçiş noktalarının, Cumhurbaşkanı Tufan Erhürman ve Rum Yönetimi Başkanı Nikos Hristodulidis’in kasım sonu ya da aralık başı gerçekleşmesi olası BM Genel Sekreteri Antonio Guterres ile yapılacak üçlü görüşmeye bırakıldığını aktardı.
Haberi “Mia Milia (Haspolat) ve Athienu (Kiracıköy) Üçlü Görüşmede… Erhürman Hristodulidis Guterres Görüşmesi Kasım Sonu Aralık Başı… İki Geçiş Noktasıyla İlgili Açıklama Bekleniyor” başlık ve spotlarıyla manşete çeken gazete, “iyi bilgili kaynaklara” dayanarak Cumhurbaşkanı Erhürman ve Rum Yönetimi Başkanı Hristodulidis’in geçiş noktalarıyla ilgili açıklamayı Genel Sekreter’le yapılacak üçlü görüşmeye bıraktığını yazdı.
Haberde Genel Sekreter Guterres’in müzakereleri yeniden başlatma açıklaması hedefini başarma konusunda kararlı olmasına rağmen Rum yönetiminin, TC Dışişleri Bakanı Hakan Fidan’ın KKTC ziyareti beklentilerini karşılamadığı için “sepeti (beklentilerini) küçük tuttuğu kaydedildi.
Gazete Cumhurbaşkanlığı Müsteşarı Mehmet Dânâ’nın Brüksel’de gerçekleştirdiği üst düzey temaslar için “kapıyı Rum yönetiminin açtığını” iddia etti. Dânâ’nın bu kapsamda Avrupa Konseyi Başkanı António Costa’nın kabine şefi ve üyeleriyle görüşmesi öncesinde bunun Rum yönetimine sorulduğunu ve Rum yönetiminin olumlu cevap verdiğini” yazdı.
Edindiği bilgilere dayanarak Rum Yönetimi Başkanı Hristodulidis’in bu konuyu Cumhurbaşkanı Erhürman’ın “dikkatine getirdiğini” de yazan gazete şu ifadelere yer verdi: “Lefkoşa’nın bu hareketi Kıbrıs Türk tarafının talep ettiği üç D (doğrudan ticaret, direkt uçuşlar ve direkt temas) açısından özel bir ağırlığa sahiptir. Kısacası direkt temas talebini kolaylaştırıyor. Bunun paralelinde, Lefkoşa’nın Tufan Erhürman’ın bile Brüksel ile talep edilecek diğer temaslarda da benzer tavrı takınabileceği anlaşılıyor.”
Gazete Hristodulidis’in Maraş önerisinin de bununla ilgili olduğunu ve Türk tarafınca kabul edilmesi halinde, Hristodulidis:’in önerisinde koştuğu şartlar altında “doğrudan ticaret konusuna da yanıt verileceği anlamına geldiğini” aktardı.
Haberde Hristodulidis’in Erhürman’a “böyle bir kabulünün, tanıma ve dolayısıyla Kıbrıs sorununun kapanması demek olacağını gerekçe göstererek direkt uçuş talebinin kabul edilmeyeceğini açıkça söylediği” de belirtildi.
**
DİMİTRİU UKRAYNA’YA YÖNELİK DESTEĞİN AYNISINI GÜNEY KIBRIS İÇİN TALEP ETTİ
DİSİ Partisi ve Rum Meclis Başkanı Annita Dimitriu, Visegrad Grubu Ülke Parlamentoları Başkanları Toplantısında yaptığı konuşmada, AB’nin Ukrayna’ya yönelik desteğinin aynısının Güney Kıbrıs’a da yapılması talebini dile getirdi.
Alithia gazetesi, Slovakya’nın başkenti Bratislava’da gerçekleştirilen ve çalışmaları dün tamamlanan Visegrad Grubu Ülke Parlamentoları Başkanları Toplantısı’na katılan Dimitriu’nun konuşmasında, “Kıbrıs’ın 52 yıldır Türk işgalinde olduğunu” öne sürerek “uluslararası hukukun kararlıkla uygulanması gerektiğini” söylediğini aktardı.
Dimitriu konuşmasında özetle, Ukrayna’ya yönelik çabaları desteklediklerini ve ilkeli tutumdan geri adım atmadıklarını belirtirken, savunma, güvenlik ve Ukrayna’ya destek konularında “ikili tutum sergilendiğini” söyledi.
Habere göre Malta ve Litvanya meclis başkanlarıyla ikili görüşmeler de gerçekleştiren Dimitriu, 9 Kasım tarihinde gerçekleştirilen üçlü görüşme ve iki yeni geçiş noktasının açılması kararı hakkında muhataplarını da bilgilendirdi.
Dimitriu, Kıbrıs’taki iki liderin BM Genel Sekreteriyle üçlü görüşme yapmaları beklentisinin olduğunu da dile getirirken müzakerelerin iki toplumlu iki kesimli federasyon için Crans Montana’da kaldığı yerden yeniden başlamasına bağlı olduklarını da vurguladı.
**
RUM ÖĞRENCİLERİN “KINAMA” EYLEMLERİNDE GRİVAS RESİMLİ TİŞÖRTLER VE BİZANS BAYRAĞI
Rum örgün eğitim ve üniversite öğrenci örgütleri, ELAM Gençlik Cephesi mensupları ve diğer okullardan öğrenciler KKTC’nin 43’üncü yıl dönümü nedeniyle dün Güney Kıbrıs genelinde “kınama” yürüyüşleri düzenledi. Meydana, sırtında EOKA tedhiş örgütü lideri Grivas baskılı siyah tişörtler giyen gençlerin de çıktığına dikkat çekildi.
Fileleftheros’un haberine, göre örgün eğitim ve üniversite öğrencilerinin örgütlü bulunduğu PSEM, EFEN isimli örgütler Lefkoşa’nın Rum kesimindeki yürüyüşlerini farklı noktalarda gerçekleştirdi. PSEM yürüyüşünün varış noktası Büyükkaymaklı’daki Haspolat barikatı, EFEN ve ELAM Gençlik Cephesi'nin ise Ledra Palace oldu. PSEM Başkanı Despina Kiprianu “Kıbrıs sorununun çözüm mücadelesine devam edeceklerini” belirtti. EFEN ve ELAM’lı öğrenciler çeşitli panolar taşıdılar ve sloganlar attılar. Palluriotissa Lisesi öğrencileri ise BM Pegasus Kapısı’na kadar yürüdü ve BM Barış Gücü’ne karar sureti verdi.
Politis haberi “Öğrenciler-Üniversite Öğrencileri Sahte Devleti Kınadı” başlığıyla birinci sayfasından, fotoğraf yanından spot olarak aktardı.
Gazete arka sayfasında “Arkasında Grivas’la!” başlığıyla aktardığı fotoğraf yanı haberde ise ELAM ve EFEN’li gençlerin dün, arka kısmında Grivas’ın resmi bulunan siyah kıyafetlerle sokağa çıkarak KKTC’nin kuruluşunu “kınadığına” dikkat çekti.
Gazete eylemcilerin kıyafet rengini “siyah dünya çapında faşistlerin simge rengidir” ve tişörtlerin arkasında resmi yer alan Grivas için de “suç ve ihanet eylemi ile Kıbrıs Cumhuriyeti’nin temellerini baltalayan ve Türk istilacıyı Kıbrıs’a sokan ve sahte devletin kurulması ön şartlarını yaratan kişi” ifadelerini kullandı.
Öğrencilerin, tişörtlerinin ardına Grivas resmini “cahilliklerinden mi astıklarını?” soran gazete kendi sorusuna şu cevabı verdi: “Başka bir şey! Sadece faşizmin, radikal sağın ve hastalıklı milliyetçiliğin başını Kıbrıs’ta maalesef yeniden kaldırdığının göstergesi.”
Habere eşlik eden fotoğrafta öğrencilerin elinde, Rum-Yunan Ortodoks Kilisesi tarafından da resmi sembol olarak kullanılan, sarı zemin üzerine çift başlı kartal figürünün yer aldığı Bizans İmparatorluğu ile ilişkili bayrak da görülüyor.
**
HELLİMİN “MENŞE İSMİ KORUMALI ÜRÜN” PATENTİ DEĞİŞİKLİĞİ İÇİN SÜRE DARALIYOR
Hellim’in “Menşe İsmi Korumalı Ürün” (MİK) olarak tescilinde son değişikliklerin yapılabilmesi için zamanın daraldığı, 2025 yılında hellim ihracatında ise rekor kırıldığı bildirildi.
Fileleftheros gazetesi: “Hellimin Geleceği Pamuk İpliğine Bağlı – 2029 Yılı Öncesinde Takvim Daralıyor” başlıkları altında verdiği haberinde, Güney Kıbrıs’taki hellim/peynir üreticilerinin, hellimin AB çerçevesindeki MİK patenti çerçevesinde değişiklik taleplerini sunmaları için zamanın daraldığını yazdı.
Gazete, hellimde kullanılan büyükbaş hayvan sütünün miktarının değiştirilmesini isteyen üreticilerin bu taleplerini yıl sonuna kadar gerekçeleriyle birlikte Rum Tarım Bakanlığı’na sunmaları gerektiğini belirtirken içte onaylanacak herhangi bir değişikliğin ise en geç nisan ayına kadar AB Komisyonu’na sunulması gerektiğini vurguladı.
Herhangi bir değişiklik talebi gelmemesi durumunda ise Rum yetkili makamların, hellimde kullanılan küçükbaş hayvan sütünün miktarını, 2029 yılı Temmuz ayında yüzde 50’lik orana ulaşılabilmesi adına, kademeli olarak arttırmak zorunda kalacağını belirten gazete, hellim üretiminde yıl sonuna kadar geçici olarak belirlenen küçükbaş hayvan sütü miktarının ise yüzde 15 olduğunu hatırlattı.
Küçükbaş hayvan sütünün arttırılması adına Rum tarım Bakanlığı’nın bir dizi önlemi hayata geçirdiğini belirten ve bu önlemlere ayrıntılı şekilde yer veren gazete, 2025 yılında hellim ihracatında ise rekor düzeye ulaşıldığını belirtti.
Haberde 2025 yılında, 354 milyon 35 bin euro değerinde hellim ihracatı gerçekleştirildiği, bu miktarın 2024 yılına oranla yüzde 9,86 artış anlamına geldiği vurgulandı.
Gazete, 2026 yılının Ocak-Ağustos döneminde ise hellim ihracatının 258 milyon euroya ulaştığını aktardı.
**
HRİSTODULİDİS YAPAY ZEKANIN SEÇİM SONUÇLARINI ETKİLEYEBİLECEĞİNDEN ENDİŞELİ
Rum Yönetimi Başkanı Nikos Hristodulidis Avrupa’nın 2027’de Güney Kıbrıs’ın da 2028’de seçim sürecinde olacağına dikkat çekerek yapay zekanın seçim sonuçlarını etkileyebileceğinden endişe belirtti.
Haravgi’nin haberine göre Dublin’de Gayriresmi AB Zirvesi çıkışında konuşan Hristodulidis “teknolojinin, özellikle kötü niyetle kullanılmasının AB üyesi devletlerdeki seçim sonuçlarını etkileyebileceğinden kaygılı olduğunu” belirterek “Bu teknolojik tehdide hepimiz kırılganız, Kıbrıs da dahil.” ifadesini kullandı.
Hristodulidis çarşamba günü Güney Kıbrıs’ta yapılacak Rum-Yunan hükümetler arası toplantıda “yapay zekanın yönetim alanlarını etkileme şeklinin” ela alınacağına işaret etti. Yapay zeka konusunu Avrupa Konseyi düzeyinde de ilk defa tartışacaklarını belirterek “Demokrasimizi, toplumumuzu ve çocuklarımızı koruması gereken bir çerçeve koyacağız.” ifadesine yer verdi.
**
GÜNEY'DE TÜKETİM HARCAMALARI ARTTI
Güney Kıbrıs’ta 2025 yılı hanehalkı tüketim harcamalarında bir önceki yıla göre yüzde 5,1'lik artış kaydedildi.
Haravgi gazetesi, Eurostat verilerine göre, Güney Kıbrıs’ta 2025 yılı hanehalkı tüketim harcamaları reel bazda yüzde 5.1 artış gösterirken, AB genelinde bu oran yüzde 1,6 oranında artış gösterdi.
Habere göre en yüksek harcama artışı yüzde 10,7’yle giyim, yüzde 10’la eğitim ve yüzde 8,2’yle konaklama giderlerinde kaydedildi.
**
RUM SAVUNMA BAKANLIĞI’NIN 2027 BÜTÇESİ 894,7 MİLYON EURO
Rum Savunma Bakanlığı’nın 2027 bütçesinin 894,7 milyon euro olduğu, bu meblağın geçen yılki bütçenden 266,6 milyon euro daha fazla olduğu ve GSYİH’nin yüzde 2,2’sine denk geldiği bildirildi.
Haravgi’nin haberine göre Rum Savunma Bakanı Vasilis Palmas bakanlığının 2027 bütçesini dün Rum Meclisi Maliye Komitesi’ne sundu.
Palmas bakanlığının önceliklerini savunma sanayisini geliştirme, Rum Milli Muhafız Ordusu’nun (RMMO) kabiliyetlerini güçlendirme, Güney Kıbrıs’ın ekonomik kalkınmasına katkı sağlama ve bakanlığının dijital dönüşümü olarak sıraladı.
Savunma Bakanlığı’nın 2027 bütçesinin 894,7 milyon euro olduğunu yazdı. Bu meblağın geçen yılki bütçenden 266,6 milyon euro daha fazla olduğu ve GSYİH’nin yüzde 2,2’sine denk geldiğini yazan gazete silahlanma programları, 20 devletle iş birliği ve RMMO personelini geliştirme önlemleri alınmakta olduğunu aktardı.
Rum Meclis Maliye Komitesi toplantısında konuşan AKEL’li komite üyesi V. Fakondis “artan savunma harcamalarında şeffaflık, sıkı denetim ve RMMO’nun yıllanmış işleyiş ve personel sorunlarının çözülmesi gerektiğine” dikkat çekti.
**
ÖLÜMLÜ İŞ KAZASI VE ARAÇ KUNDAKLAMA
Larnaka’ya bağlı “Avdellero” (Avdeler) köyünde dün çalıştığı inşaattan düşen 62 yaşındaki şahıs hayatını kaybetti.
Fileleftheros ve diğer gazeteler, elektrikçi olan, inşaat halindeki binanın iç merdiven boşluğuna düşerek başını vuran ve kaldırıldığı hastanede öldüğü tespit edilen şahsın Gavriil Gavriil olduğunu yazdı.
Haberde, iş kazasında hayatını kaybeden şahsın öncesinde kendini iyi hissetmediğini söylediği, kesin ölüm sebebinin otopsiyle belirleneceği aktarıldı.
Gazete bir diğer haberinde ise, yine Larnaka’da 61 yaşındaki şahsın aracının kundaklanma sonucu tamamen yandığını yazdı.
Habere göre, şahsın evine yakın bir tarlada park halinde olan araç perşembe gecesi kimliği belirsiz kişilerce yanıcı madde dökülerek ateşe verildi.
Aracın kullanılmaz hale geldiği olayla ilgili polis soruşturması sürüyor.
